Posts

Showing posts from June, 2026

ऋद्धियाँ और सिद्धियाँ

Image
  ऋद्धियाँ-सिद्धियाँ एक संपूर्ण संत के चरणों की धूलि छानती फिरती है ।  किंतु अपने आप को संत कहलाने वाले बहुत से ऐसे होते है जो इन ऋद्धियों-सिद्धियों (सफलता और संपूर्णता की शक्तियों) को प्राप्त करने के लिए इनके पीछे भागते फिरते हैं। ऐसे वेषधारी संत ऋद्धियों-सिद्धियों की शक्तियों को प्राप्त करने के लिए इनसे सम्बद्ध देवियों की पूजा करते हैं। उन्हें नाम, प्रसिद्धि और बहुत से सेवकों की कामना  हो ती  है। जबकि परमात्मा के चरण-कमलों में लीन एक पूर्ण और सच्चे संत के पास इन सबके प्रति आँख उठाकर देखने की फुर्सत भी नही होती।  ऋद्धि-सिद्धि की ये देवियाँ बहुत ही विनम्रता और श्रद्धा से परमात्मा द्वारा प्रदान किए जाने वाले उस पल की प्रतीक्षा में रहती हैं जब वे ऐसे पूर्ण संत की सेवा का अवसर पा सकें। एक सच्चे प्रेमी व सच्चे संपूर्ण त्यागी संत और सांसारिक के बीच यही एक उल्लेखनीय अंतर है। ऋद्धि-सिद्धि की शक्तियों के भूखे ये वेषधारी संत स्वयं अपना महत्त्व और प्रसिद्धि बढ़ाने के चक्करों में आसानी से उलझ जाते हैं। दूसरे लोगों को प्रभावित  करने  और  उन्हें  अपने...

ਰਿੱਧੀਆਂ ਅਤੇ ਸਿੱਧੀਆਂ

Image
  ਇਕ ਪੂਰਨ ਸੰਤ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਵਿੱਚ ਰਿੱਧੀਆਂ ਸਿੱਧੀਆਂ ਰੁਲਦੀਆਂ ਫਿਰਦੀਆਂ ਹਨ।  ਪ੍ਰੰਤੂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਸੰਤ ਕਹਾਉਣ ਵਾਲੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਰਿੱਧੀਆਂ ਸਿੱਧੀਆਂ (ਸਫਲਤਾ ਅਤੇ ਸੰਪੂਰਨਤਾ ਦੀਆਂ ਦੇਵੀਆਂ) ਨੂੰ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਮਗਰ ਨੱਸੇ ਫਿਰਦੇ ਹਨ। ਅਜਿਹੇ ਭੇਖੀ ਸੰਤ ਰਿੱਧੀਆਂ ਸਿੱਧੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰਨ ਲਈ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇਵੀਆਂ ਦੀ ਪੂਜਾ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਨਾਂ, ਪ੍ਰਸਿੱਧੀ ਅਤੇ ਬਹੁਤੇ ਸੇਵਕਾਂ ਲਈ ਤਾਂਘਦੇ ਹਨ। ਜਦ ਕਿ ਇਕ ਪੂਰਨ ਸੱਚੇ ਸੰਤ ਨੂੰ ਜਿਹੜਾ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੇ ਚਰਨ ਕਮਲਾਂ ਵਿੱਚ ਸਥਾਪਤ ਹੁੰਦਾ ਹੈ, ਦੇ ਪਾਸ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਦੇਖਣ ਲਈ ਵਕਤ ਹੀ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦਾ।  ਇਹ ਦੇਵੀਆਂ ਨਿਮਰ ਸ਼ਰਧਾਂਜਲੀ ਦੇ ਨਾਲ ਆਪ ਪਰਮਾਤਮਾ ਦੁਆਰਾ ਪਰਦਾਨ ਕਿਸੇ ਵੀ ਅਜਿਹੇ ਪਲ ਦੀ ਉਡੀਕ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੀਆਂ ਹਨ ਜਦੋਂ ਉਹ ਐਸੇ ਪੂਰਨ ਤਿਆਗੀ ਸੰਤ ਦੀ ਸੇਵਾ ਦਾ ਮੌਕਾ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਸਕਣ। ਇਕ ਸੱਚੇ ਪ੍ਰੇਮੀ ਅਤੇ ਪੂਰਨ ਤਿਆਗੀ ਸੰਤ ਅਤੇ ਸੰਸਾਰਕ ਸੰਤਾਂ ਵਿੱਚ ਇਹ ਇਕ ਅਹਿਮ ਵਰਣਨਯੋਗ ਅੰਤਰ ਹੈ। ਰਿੱਧੀਆਂ ਸਿੱਧੀਆਂ ਦੀਆਂ ਸ਼ਕਤੀਆਂ ਦੇ ਭੁੱਖੇ ਸੰਤ ਆਪ ਆਪਣੀ ਸ਼ਾਨ ਵਧਾਉਣ ਦੇ ਚੱਕਰਾਂ ਵਿੱਚ ਆਸਾਨੀ ਨਾਲ ਉਲਝ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਅਤੇ ਅਜਿਹੇ ਚਮਤਕਾਰੀ ਤਰੀਕਿਆਂ ਨਾਲ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਿਤ ਅਤੇ ਆਕਰਸ਼ਤ ਕਰਨ ਦੇ ਯਤਨਾਂ ਵਿੱਚ ਲੱਗੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਤਾਂ ਆਪ ਮਾਇਆ ਦੀਆਂ ਹਥਕੜੀਆਂ ਵਿੱਚ ਜਕੜੇ ਰਹਿੰਦੇ ਹਨ। ਉਹ ਤਾਂ ਆਪ ਮੁਕਤ ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਦੇ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਦੂਸਰਿਆਂ ਦੇ ਮ...